|
|
| عنوان
(عنوانها): |
جايگاه مازاد بخش كشاورزي درفرايند توسعه صنعتي ايران (بارويكرد آسيب شناسي)
|
| نویسنده
(نویسنده ها): |
اسلامي، حميدرضا |
| همکاران: |
اشتريان، كيومرث (مشاور علمی)
مصلي نژاد، عباس (مشاور علمی)
وحيد، مجيد (راهنمای پایان نامه) |
| گرایش: |
دانشگاه تهران . دانشكده حقوق وعلوم سياسي . گروه علوم سياسي . علوم سياسي-سياست گذاري عمومي |
| مقطع
تحصیلی: |
کارشناسی ارشد |
| تاریخ
دفاع: |
1387/12/20 |
| برساخت: |
247 ص.:
جدول ، تصویر ، نمودار |
| زبان
اثر: |
فارسی |
| نوع پایان
نامه: |
|
| شماره
ثبت: |
LP2388 |
| شماره
بازیابی: |
LP2388 |
| محلهای
نگه داری: |
- كتابخانه دانشكده حقوق و علوم سياسي (ثبت: LP2388 بازیابی: LP2388)
- كتابخانه مركزي -تالار اطلاع رساني (ثبت: 41185) |
|
نمایه ها: |
توسعه صنعتي / ايران / توسعه كشاورزي / صنايع روستايي / درآمدهاي نفتي
Industrial development / Iran / Agricultual development / Rural industries / Petroleum income? |
| چکیده
(فارسی): |
در ادبيات توسعه اقتصادي در مورد اهميت و جايگاه بخش كشاورزي در فرايند توسعه بسيار سخن رفته است .به ويژه اين نقش در ابتداي فرايند توسعه از اهميت بيشتري برخوردار است،زيرا بخش كشاورزي بزگترين بخش در اقتصاد كشورهاي در حال توسعه بوده و مي تواند به شيوه هاي گوناگون مانند عرضه نيروي كار و سرمايه،تامين مواد خام ،بازار براي كالاهاي توليدي در بخش صنعت و تامين ارز خارجي به فرايند توسعه كمك نمايد. تجربه تاريخي حكايت از آن دارد كه در فرايند توسعه در ابتدا اين بخش كشاورزي است كه پيشتاز است.به عنوان مثال:روستو در نظريه مراحل رشد به صراحت تاكيد مي كند كه دور اول صنعتي شدن در انگلستان طي دوره زماني 1783-1873به رهبري صنايع نساجي- كه از صنايع تبديلي و وابسته بخش كشاورزي است- آغاز شد.در آمريكا،ژاپن ،فرانسه،آلمان نيز توسعه صنعتي با پيشتازي و رهبري صنايع تكميلي بخش كشاورزي آغاز گرديد.ذكر چنين نمونه هايي حاكي از اين واقعيت است كه ارتباطي ارگانيك بين بخش كشاورزي و صنعت بر قرار است و تضادي ميان رشد هماهنگ بين اين 2 بخش وجود ندارد.بخش كشاورزي تامين كننده مواد اوليه و واسطه اي بخش صنعت به ويژه گسترش صنايع تبديلي و تكميلي است و از سوي ديگر توسعه بخش صنعت به شيوه هاي گوناگون بر رشد بخش كشاورزي تاثير مثبت دارد.بخش كشاورزي براي محصولات سبك وسنگين بخش صنعت تقاضا ايجاد كرده و مواد خام صنعتي و همچنين نيروي كار لازم در فرآيند توسعه صنعتي را فراهم مي سازد.كشاورزي هم چنين به عنوان اصلي ترين منبع مالي لازم براي سرمايه گذاري در حوزه هاي ديگر از جمله صنعت و تكنولوژي تلقي مي گردد. اما نكته اصلي آن است كه در فرايند توسعه به تدريج از سهم بخش كشاورزي در توليد و اشتغال كاسته مي گردد و بخش صنعت در ابتدا و سپس بخش خدمات گسترش مي يابد.در واقع سياستگذاريهاي انجام گرفته در بخش كشاورزي چون مكانيزاسيون و تامين نهاده ها ،ترويج، تجهيز و نوسازي اراضي ،افزايش توليد،سياست هاي حمايتي،قيمتگذاري وغيره باعث افزايش بهره وري در بخش كشاورزي گرديده و در اثر افزايش بهره وري شاهد عرضه مازاد به شكل سرمايه و نيروي كار مي باشيم. ايجاد مازاد بخش كشاورزي خود مستلزم توسعه بخش كشاورزي و مناطق روستايي است كه از طريق تغييرات نهادي در اين بخش امكان پذير است. هم چنين موفقيت در صنعتي شدن مستلزم رفع مشكلات مربوط به ايجاد و انتقال و استفاده از منابع مازاد كشاورزي است. در ايران نيز به تدريج از سهم بخش كشاورزي در اشتغال و توليد ناخالص ملي كاسته شده است. همزمان با كاهش سهم بخش كشاورزي از اشتغال و توليد ناخالص داخلي، بهره وري نيروي كار بخش كشاورزي افزايش يافته است. برآورد بهره وري نيروي كار بخش كشاورزي نشان مي دهد كه اين بخش با توجه به كمترين ميزان سرمايه گذاري، داراي نرخ بهره وري بالاتري نسبت به ساير بخش ها مي باشد. داده ها حكايت از ارتباط متقابل بين رشد بهره وري و رشد مازاد بخش كشاورزي دارد.با افزايش بهره وري در بخش كشاورزي طي چند دهه اخير در ايران موجب شده تا مازاد بخش كشاورزي رشد بيشتري داشته باشد .مازاد ايجاد شده در بخش كشاورزي مي بايستي در فرآيند توسعه همگام با كاهش سهم بخش كشاورزي ، جذب بخش صنعت گردد. اما مشكلي كه وجود دارد اين است كه آمار و اطلاعات نشان دهنده اين امر است كه مسير پيموده شده در كشور خلاف روند هايي است كه درديگر كشورها پيموده شده است.در ايران كاهش سهم بخش كشاورزي لزوما با افزايش سهم بخش صنعت و جذب مازاد بخش كشاورزي توسط اين بخش همراه نبوده است، بلكه شاهد گسترش بي رويه بخش خدمات به جاي بخش صنعت هستيم .در واقع بخش صنعت به ويژه صنايع روستايي به عنوان منبع اصلي جذب مازاد، در جذب و انتقال مازاد از بخش كشاورزي بسيار ناموفق عمل نموده است.رشد سرطاني بخش خدمات در كنار الگوهاي عملي دولت در ترجيحات دولت در زمينه سرمايه گذاري و ارائه تسهيلات و هم چنين سطوح متفاوت بازدهي فعاليت ها به وضوح اين مساله را نمايان مي سازد كه ساختار اقتصاد رانتي ايران و وابستگي غير متعارف و فزاينده كشور به درآمدهاي نفت و گسترش فعاليت هاي تجاري در سايه تزريق در آمدهاي نفتي باعث گسترش بخش خدمات گرديده است .در همين راستا مازاد بخش كشاورزي نيز تحت تاثير در آمد هاي نفتي و بيماري هلندي اقتصاد ايران به جاي انتقال به بخش صنعت، به بخش خدمات انتقال يافته است . پژوهش حاضر در چهار فصل تنظيم گرديده است:
فصل اول به بررسي مباني نظري اختصاص دارد.
فصل دوم به بررسي فرآيند تحولات و توسعه بخش كشاورزي به عنوان پيش شرط ايجاد مازاد مي پردازد.
در فصل سوم صنايع روستايي به عنواو منبع اصلي دريافت و جذب مازاد مورد بررسي قرار خواهد گرفت.
در فصل پاياني نيز تاثير در آمدهاي نفتي بر انتقال مازاد بخش كشاورزي به بخش خدمات مورد بررسي قرار خواهد گرفت. |
| چکیده
(انگلیسی): |
There are considerable comments on importance and Position of agriculture section in economical development literature. Because agriculture section is the biggest part of the economy of developing countries and it can contribute in development Process in different ways like work force and capital, raw material supply, and market for industrial goods as well as foreign currencies supply.
His tori cally, this is the agricultural section that leads the developing process at first e.g. Rosteau in his growth theory insists that the first round of industrialization in U.K during the time period 1783-1873 was started by leading textile industries which are agriculture section conversion and dependant industries.
In U.S, Japan, France and Germany also industrial development was initiated by leading agricultural section industries. These examples show the fact that there is am organic link between agricultural section and industry; and there is no contradiction in harmonic growth of these two sections.
Agriculture section supply's raw and intermediate material for industry section especially for complementary and conversion industries. From other side development of industry section in many ways has positive effect on agricultural section development. Agricultural section provides demand for light and heavy products of industry section and in also supply's raw material for industry as well as work force required for industrial development process.
Agriculture is also considered the main financial resource for investment in other sections like industry and technology, but the main point is that in the development process that share of agricultural section in production and employment gradually decreases while initially industry section share and subsequently service section share increases. In fact, policies made in agricultural section like mechanization and stocks supply, development, lands equipping and renovation and etc. have increased profiting in agricultural section and by increasing the profiting we are witness of supply surplus in the from of capital and work force.
Creating surplus in agricultural sector needs to develop agricultural sector and rural areas which would be possible through fundamental changes in this sector. In Iran also the share of agricultural section in employment and GDP has been decreased.
Parallel to agricultural sector share decrease in employment and GDP, agriculture sector work force profiting has been in creased.
An estimate of agricultural sector work force profiting shows that this section has higher profiting as compared to other sections; although it does receive lowest investment. Data shows there is a mutual relation ship between profiting growth and surplus growth in agricultural sector. Increase in agricultural sector profiting during last de Cades in Iran has caused more growth in agricultural sector surplus. In development process, surplus created in agriculture sector must be absorbed in industry section parallel to agricultural sector decrease, but the problem is that statistics and information shows the trend in the country is contrary to what was the case in other countries. In Iran, share decrease of agricultural section was not essentially correlated with share increase of industry section and agricultural sector surplus absorb by industry section. On the contrary, we are witness of irregular growth of service sector instead of industry section. In fact, industry sector particularly rural industries as main source of absorbing surplus were very unsuccessful in absorbing and transfer of surplus from agricultural section. Irregular growth of service section together with government practical patterns in making preferences regarding investment, and also different levels of efficiency of activities clearly shows that the ill structure of Iranian economy together with unusual and increasing dependence of Iran to oil revenues and commercial activities development due to injection of oil revenues has caused development of service sector. In this regard agricultural sector surplus also under the effect of oil revenues and dutch disease of Iranian economy has shifted to service sector instead of industry sector. |
| ذخیره: |
فایل 15 صفحه اول،
فایل تمام صفحه ها |
|
|
|
|
|
|
|
|
|